TÜBİTAK'ın Yerli Yapay Zeka Modeli BİLGE Tanıtıldı — Henüz Genel Kullanıma Kapalı
TÜBİTAK BİLGEM'in geliştirdiği Türkçe büyük dil modeli BİLGE, 13 Haziran 2026'da Türkiye Yapay Zeka Zirvesi'nde tanıtıldı. Model şimdilik yalnızca kamu, savunma ve finans için planlanıyor; genel kullanıma açık değil ve TÜBİTAK internetteki "Bilge" uygulamalarının resmi olmadığını duyurdu.
TÜBİTAK BİLGEM tarafından geliştirilen Türkçe büyük dil modeli altyapısı BİLGE, 13 Haziran 2026'da düzenlenen Türkiye Yapay Zeka Zirvesi'nde ilk kez kamuoyuna tanıtıldı. Tanıtıma Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan katıldı, modeli Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır sahnede canlı olarak test etti.
Nasıl bir model
BİLGE, insan dilini anlayıp metin üreten bir büyük dil modelii
geniş veriyle eğitilmiş, metni anlayıp üreten yapay zeka türü (LLM) altyapısı. Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, TÜBİTAK BİLGEM mühendislerince geliştirildi. Bakan Kacır, modelin milyarlarca sayfa Türkçe ve global veriyle eğitildiğini söyledi. Resmi bir parametre sayısı ya da bağımsız test sonucu açıklanmadı.
Neyi hedefliyor
Modelin öne çıkan iddiası Türkçe odaklı olması: dilin morfolojikikelimelerin kök ve ek yapısıyla ilgili yapısını, atasözü ve deyimleri, yerel kültürel kodları ve Türkiye'nin hukuki mevzuatını anlayacak şekilde eğitildiği belirtiliyor. İlk etapta kamu kurumları, kritik savunma sanayisi projeleri ve finans sektöründe veri güvenliği için kullanılması planlanıyor; temel hedef bu alanlarda dışa bağımlılığı azaltmak.
Henüz genel kullanıma kapalı
BİLGE şu an genel erişime açık bir hizmet değil. TÜBİTAK BİLGEM, modelin henüz bir mobil uygulaması ya da web sitesi bulunmadığını resmi olarak açıkladı. İnternette veya çeşitli platformlarda "Bilge" adıyla sunulan uygulama ve hizmetlerin TÜBİTAK ile ilgisi yok; bunlar resmi kabul edilmemeli ve siber güvenlik açısından risk taşıyabilir. Kuruma göre erişim süreçleri, kullanım koşulları ve diğer gelişmeler yalnızca TÜBİTAK ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın resmi kanallarından duyurulacak. Genel kullanım için bir tarih verilmedi.
Türkçe'ye sıfırdan eğitilmiş yerli bir model fikri kıymetli — dilin morfolojisi ve kültürel bağlamı çoğu global modelde gerçekten zayıf. Ama şu an elimizde bir tanıtım var, kullanılabilir bir ürün değil: ne parametre sayısı belli, ne bağımsız bir benchmark, ne de erişim. O yüzden "ChatGPT'ye rakip" başlıklarına temkinli yaklaş. Senin için pratik sonuç: BİLGE adıyla karşına çıkan site ya da uygulamaya kayıt olma, ödeme yapma — resmi duyuru gelene kadar hepsi gri bölge.