2 Ağustos 2026'dan itibaren AB'de chatbot'lar kullanıcıya yapay zeka olduklarını söylemek, deepfake içerikler ise etiketlenmek zorunda. Komisyon'un AI Ofisi ulusal otoritelerle birlikte denetime başladı.
Avrupa Komisyonu'nun AI Ofisi, ulusal otoritelerle birlikte 2 Ağustos 2026 itibarıyla Yapay Zeka Yasası'nı fiilen uygulamaya başladı. Aynı gün yürürlüğe giren şeffaflık kuralları, kullanıcının karşısındakinin insan mı makine mi olduğunu bilme hakkını yasal zemine oturtuyor.
Kim neyi açıklamak zorunda
Etkileşimli sistemler — sohbet botları, sesli asistanlar, müşteri destek botları — kullanıcıya insan değil yapay zeka olduklarını bildirmek zorunda. Deepfakei
Yapay zekayla üretilmiş ya da değiştirilmiş sahte görüntü, video veya ses. içeriklerin etiketlenmesi şart. Bunun ötesinde, yapay zekayla üretilen veya değiştirilen tüm içerik makine tarafından okunabilir bir işaret taşımak durumunda; yani gözle görünmeyen bir watermarkiİçeriğe gömülen, kaynağını belli eden işaret. bile olsa sistemler bu içeriği tespit edebilmeli.
Ceza tarifesi
Yasaklı uygulamalar için tavan 35 milyon avro ya da dünya genelindeki yıllık cironun yüzde 7'si — hangisi yüksekse. Şeffaflık dahil diğer yükümlülüklerin ihlalinde 15 milyon avro veya yüzde 3, resmi taleplere yanlış ya da eksik bilgi vermede 7,5 milyon avro veya yüzde 1.
Gönüllü uyum listesi
Komisyon, yapay zeka üretimi içeriğin şeffaflığına dair Uygulama Kuralları metnini imzalayan 180'den fazla kuruluşun ilk listesini yayımladı. Bu metin, yasadaki soyut yükümlülükleri pratiğe çeviren bir yol haritası işlevi görüyor.
Türkiye'den bakınca
Kurallar AB'de faaliyet gösteren sağlayıcıları bağlıyor; dolayısıyla Avrupa'ya hizmet veren ya da Avrupa'daki kullanıcıya içerik ulaştıran Türkiye merkezli işletmeleri de kapsıyor. Türkiye tarafında da yapay zeka üretimi reklamlarda ifşa zorunluluğu getiren yönetmelik yürürlükte; iki düzenleme aynı yöne bakıyor. Görsel ya da video üretimiyle uğraşıyorsan ücretsiz araçları karşılaştırdığımız rehberde hangi aracın çıktısına işaret bastığına bir daha bakmakta fayda var.
Yüksek riskli sistemler için takvim daha uzun: Ek III kapsamındaki işe alım, kredi skorlama ve eğitim sistemleri 2 Aralık 2027'ye, düzenlenmiş ürünlere gömülü yüksek riskli sistemler 2 Ağustos 2028'e kadar uyum sağlayacak.
Bu yasanın asıl testi ceza tavanı değil, "makine tarafından okunabilir işaret" maddesi. Filigran teknolojileri hâlâ kırılgan; ekran görüntüsü alıp yeniden kaydeden herkes çoğu işareti siliyor. Kural yazmak kolay, denetlemek pahalı — AI Ofisi'nin kaç kişilik ekiple 27 ülkeyi kovaladığına önümüzdeki aylarda bakacağız. Yön yine de belli: içerik ürettiğini gizlemek artık maliyetli bir tercih.
Bu haber Avrupa Komisyonu kaynağındaki içerikten mindi tarafından Türkçeye derlenmiştir.